AP Net Zero Healthy Campus: సంక్షేమ హాస్టల్స్ రూపురేఖలు మార్చే చారిత్రాత్మక G.O.Ms.No.7
ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం (Government of Andhra Pradesh) రాష్ట్రంలోని సంక్షేమ హాస్టళ్లు మరియు రెసిడెన్షియల్ పాఠశాలల రూపురేఖలను సమూలంగా మార్చేందుకు ఒక చారిత్రాత్మక నిర్ణయం తీసుకుంది. సాంఘిక సంక్షేమ శాఖ (Social Welfare Department) 06.04.2026 న అధికారికంగా G.O.Ms.No.7 ను విడుదల చేసింది.
ఈ ఉత్తర్వుల ప్రకారం, రాష్ట్ర వ్యాప్తంగా ఉన్న SC, ST, BC మరియు మైనారిటీ సంక్షేమ సంస్థలన్నింటినీ “Net Zero & Healthy Campus” (NZHC) గా అభివృద్ధి చేయనున్నారు. ఈ వినూత్న కార్యక్రమం ద్వారా విద్యార్థులకు ఆరోగ్యకరమైన వాతావరణం లభించడంతో పాటు, పర్యావరణ పరిరక్షణ (Environmental Sustainability & Health) సాధ్యమవుతుంది.
ప్రాజెక్ట్ Implementation Phases మరియు Timeline
రాష్ట్ర ప్రభుత్వం ఈ ప్రతిష్టాత్మక గ్రీన్ క్యాంపస్ ప్రాజెక్ట్ను (Green Campus Project) రెండు నిర్దిష్ట దశల్లో అమలు చేయాలని నిర్ణయించింది. రాబోయే 2 ఏళ్ల కాలవ్యవధిలో ఈ మార్పులన్నీ పూర్తి కానున్నాయి:
- Phase-I (జూన్ 2026 నుండి మే 2027): ప్రాజెక్ట్ మొదటి దశలో భాగంగా 189 సోషల్ వెల్ఫేర్, 199 ట్రైబల్ వెల్ఫేర్, మరియు 112 BC వెల్ఫేర్ రెసిడెన్షియల్ పాఠశాలలను (Welfare Residential Institutions) నెట్ జీరో క్యాంపస్లుగా తీర్చిదిద్దుతారు.
- Phase-II (జూన్ 2027 నుండి మే 2028): రెండో దశ కింద మిగిలిన అన్ని వెల్ఫేర్ హాస్టళ్లు (Prematric మరియు Postmatric) అలాగే ఆశ్రమ పాఠశాలలను (Ashram Schools) కూడా ఈ ప్రాజెక్ట్ పరిధిలోకి తీసుకువస్తారు.
మన విద్యార్థులు నివసించే హాస్టల్స్ స్వయం సమృద్ధిని (Self-sufficiency) సాధించడమే ముఖ్యమంత్రి ఆశయం. ఈ ప్రాజెక్ట్ పూర్తయితే ప్రభుత్వానికి విద్యుత్ ఖర్చులు ఆదా కావడమే కాకుండా పర్యావరణానికి ఎంతో మేలు జరుగుతుంది.
NZHC Initiative లోని ప్రధాన Core Concepts
ఈ నెట్ జీరో అండ్ హెల్తీ క్యాంపస్ (Net Zero & Healthy Campus Initiative) ప్రధానంగా 7 కీలక అంశాలపై దృష్టి సారిస్తుంది. వాటిలో ముఖ్యమైన యాక్షన్ ప్లాన్ వివరాలు ఈ క్రింది విధంగా ఉన్నాయి:
| అంశం (Component) | అమలు ప్రణాళిక (Action Plan) | కలిగే ప్రయోజనం (Benefit) |
| Net Zero Energy | NREDCAP సంస్థ ఆధ్వర్యంలో సోలార్ రూఫ్టాప్ ప్యానెల్స్ (Solar Power Installation) ఏర్పాటు. | జీరో కరెంట్ బిల్లుల (Zero Electricity Bill) ద్వారా ఖర్చుల తగ్గింపు. |
| Net Zero Carbon | 1.5 నుండి 2 ఎకరాల విస్తీర్ణంలో అడవుల పెంపకం (Ultra High Density Plantation). | కాలుష్య నియంత్రణ మరియు ప్రాంగణంలో పచ్చదనం. |
| Net Zero Waste | కిచెన్ వేస్ట్ (వంటగది వ్యర్థాలు) ద్వారా ఎరువుల తయారీ (Organic Composting). | పూర్తిగా పరిశుభ్రమైన ప్రాంగణం (Zero Waste). |
| Green Water | వాన నీటిని ఒడిసిపట్టే వర్షపు నీటి నిల్వ వ్యవస్థలు (Rainwater Harvesting). | ఆయా ప్రాంతాల్లో భూగర్భ జలాల పెరుగుదల. |
| Healthy Campus | సురక్షితమైన తాగునీరు (RO Systems) మరియు హైజీనిక్ కిచెన్స్ ఏర్పాటు. | విద్యార్థుల ఆరోగ్యం (Health) మెరుగుపడుతుంది. |
ముఖ్య గమనిక: ప్రతి స్కూల్ ఈ గ్రీన్ ప్రొటోకాల్ను పక్కాగా పాటిస్తుందో లేదో పర్యవేక్షించడానికి ప్రభుత్వం డ్రోన్ కార్పొరేషన్ (Drone Corporation Services) సేవలను కూడా ఉపయోగించుకోనుంది.
Roles of Departments మరియు Funding Mechanism
ఈ భారీ నెట్ జీరో ప్రాజెక్ట్ విజయవంతం కావడానికి ప్రభుత్వం వివిధ శాఖలకు బాధ్యతలను విభజించి, ఒక స్పష్టమైన Funding Mechanism ను సిద్ధం చేసింది.
- Solar Rooftop: NREDCAP నోడల్ డిపార్ట్మెంట్గా వ్యవహరిస్తుంది. జిల్లా స్థాయిలో కలెక్టర్లు (District Collector) దీనిని పర్యవేక్షిస్తారు.
- Rainwater Harvesting & Plantation: పంచాయతీరాజ్ మరియు గ్రామీణాభివృద్ధి శాఖ (PR&RD) మరియు అటవీ శాఖల (Forest) ఆధ్వర్యంలో PD DWMA అధికారులు పర్యవేక్షిస్తారు.
- Waste Management: స్వచ్ఛ ఆంధ్ర (Swachh Andhra) నోడల్ డిపార్ట్మెంట్గా, మున్సిపల్ కమీషనర్లు (Municipal Comm.) పర్యవేక్షణ అధికారులుగా వ్యవహరిస్తారు.
నిధుల సమీకరణ (Funding): ఈ కార్యక్రమానికి అవసరమైన నిధులను రాష్ట్ర మరియు కేంద్ర ప్రభుత్వ నిధులతో పాటు (State & Central funds), అవసరమైతే కార్పొరేట్ సంస్థల CSR (Corporate Social Responsibility) నిధులను కూడా ఉపయోగించుకోవాలని జిల్లా కలెక్టర్లకు ప్రభుత్వం సూచించింది.
Educational Impact మరియు మానిటరింగ్ వ్యవస్థ
ఈ ప్రాజెక్ట్ కేవలం భవనాల భౌతిక మార్పులకే పరిమితం కాలేదు. విద్యార్థుల ఆలోచనా విధానంలో (Educational Impact) మార్పు తీసుకురావడానికి స్కూల్ ఎడ్యుకేషన్ డిపార్ట్మెంట్ (School Education Department) ద్వారా హైయర్ సెకండరీ స్థాయిలో NZHC చాప్టర్ను సిలబస్లో చేర్చనున్నారు. దీనివల్ల పర్యావరణంపై విద్యార్థులకు చిన్నతనం నుండే అవగాహన పెరుగుతుంది.
అలాగే, ప్రతి పాఠశాలలో ఉపాధ్యాయులు, విద్యార్థులు మరియు తల్లిదండ్రులతో కలిపి Green Committees (గ్రీన్ కమిటీలు) ఏర్పాటు చేయబడతాయి. స్టేట్ లెవల్ మానిటరింగ్ కమిటీ (State Level Monitoring Committee) ఎప్పటికప్పుడు ఈ ప్రాజెక్ట్ పురోగతిని సమీక్షిస్తుంది.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు (FAQs)
1. ఏపీలో నెట్ జీరో క్యాంపస్ అంటే ఏమిటి?
నెట్ జీరో క్యాంపస్ అంటే పాఠశాలలు తమకు కావలసిన విద్యుత్తును సోలార్ ద్వారా సొంతంగా తయారు చేసుకోవడం, వ్యర్థాలను రీసైకిల్ (Organic Composting) చేయడం మరియు ప్రాంగణంలో పచ్చదనాన్ని (Plantation) పెంచడం.
2. G.O.Ms.No.7 ఎప్పుడు విడుదలైంది?
ఈ చారిత్రాత్మక జీవో 06.04.2026 న సోషల్ వెల్ఫేర్ డిపార్ట్మెంట్ (Social Welfare Department) ద్వారా విడుదలైంది.
3. మొదటి దశ (Phase-I) లో ఎన్ని పాఠశాలలను ఎంపిక చేశారు?
మొదటి దశలో 189 సోషల్ వెల్ఫేర్, 199 ట్రైబల్ వెల్ఫేర్ మరియు 112 BC వెల్ఫేర్ రెసిడెన్షియల్ పాఠశాలలను ఎంపిక చేశారు.
4. హాస్టల్స్లో సోలార్ ప్యానెల్స్ ఎవరు ఏర్పాటు చేస్తారు?
NREDCAP సంస్థ ద్వారా PM Surya Ghar లేదా RESCO మోడల్లో సోలార్ సిస్టమ్స్ (Solar Power Installation) ఏర్పాటు చేస్తారు.
5. ఈ ప్రాజెక్ట్ పర్యవేక్షణ అధికారి ఎవరు?
జిల్లా స్థాయిలో కలెక్టర్ (District Collector) అధ్యక్షతన ఒక ప్రత్యేక కమిటీ ఈ పనులను పర్యవేక్షిస్తుంది.
