AP Population Management Policy 2026: ఏపీలో ఇక ‘పిల్లలే సంపద’.. కొత్త జనాభా పాలసీ పూర్తి వివరాలు
ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర ప్రభుత్వం దశాబ్దాలుగా ఉన్న “జనాభా నియంత్రణ” (Population Control) నినాదాన్ని పక్కనపెట్టి, భవిష్యత్తు అవసరాల కోసం సరికొత్త పాపులేషన్ మేనేజ్మెంట్ పాలసీ 2026 (Population Management Policy) కు శ్రీకారం చుట్టింది. రాబోయే 20 ఏళ్లలో రాష్ట్రం వృద్ధుల సమాజంగా (Aging State) మారకుండా, యువశక్తిని కాపాడుకోవడమే ఈ విధానం ప్రధాన లక్ష్యం. ఈ కొత్త విధానం ఆగస్టు 15, 2026 నుండి అధికారికంగా అమలులోకి రానుంది.

ఎందుకు ఈ కొత్త పాలసీ? (జననాల రేటు పతనం)
ప్రస్తుతం ఏపీలో జననాల రేటు (Total Fertility Rate – TFR) ఆందోళనకరంగా పడిపోయింది. ఒక సమాజం స్థిరంగా ఉండాలంటే TFR కనీసం 2.1 ఉండాలి. కానీ, రాష్ట్రంలో యువత ఉపాధి కోసం ఇతర ప్రాంతాలకు వలస వెళ్లడం, ఆలస్యంగా వివాహాలు చేసుకోవడం వంటి కారణాల వల్ల TFR 1.5 కి పడిపోయింది. ఈ సంక్షోభాన్ని నివారించడానికే ప్రభుత్వం ఈ సమగ్రమైన సామాజిక మరియు ఆర్థిక వ్యూహాన్ని (Socio-Economic Strategy) ప్రకటించింది.
| అంశం (Category) | వివరాలు (Data) |
| ప్రస్తుత జననాల రేటు (Current TFR) | 1.5 |
| లక్షిత జననాల రేటు (Target TFR) | 2.1 |
| అత్యధిక TFR ఉన్న జిల్లా | కర్నూలు (1.89) |
| అత్యల్ప TFR ఉన్న జిల్లా | విశాఖపట్నం (1.32) |
| పాలసీకి కేటాయించిన బడ్జెట్ | సుమారు ₹782.25 కోట్లు |
కొత్త జనాభా పాలసీలోని విప్లవాత్మక ముఖ్యాంశాలు
ఈ నూతన విధానంలో సంతానం లేని వారికి అండగా నిలవడమే కాకుండా, కుటుంబ వ్యవస్థను బలోపేతం చేసేందుకు ప్రభుత్వం పలు కీలక నిర్ణయాలు తీసుకుంది:
- ఉచిత IVF చికిత్స (Free IVF): సంతానలేమి సమస్యతో బాధపడుతున్న అర్హులైన పేద జంటలకు (ఏటా 50,000 మందికి) ప్రభుత్వ ఖర్చుతోనే ఉచితంగా IVF సదుపాయం కల్పిస్తారు.
- 12 నెలల ప్రసూతి సెలవులు (Maternity Leaves): వర్కింగ్ ఉమెన్ (ఉద్యోగినుల) కోసం 12 నెలల ప్రసూతి సెలవులు మంజూరు చేసే పైలట్ ప్రాజెక్ట్ను (Pilot Project) ప్రారంభించనున్నారు.
- పిల్లలే సంపద గ్రామసభలు: ప్రతి నెలా నాలుగో శనివారం అన్ని గ్రామాల్లో పిల్లల పెంపకం మరియు కుటుంబ విలువలపై ప్రత్యేక అవగాహన సదస్సులు నిర్వహిస్తారు.
- డిజిటల్ హెల్త్ మిషన్: ఆయుష్మాన్ భారత్ (ABDM) ద్వారా రాష్ట్రంలోని 5.2 కోట్ల మందికి డిజిటల్ హెల్త్ ఐడీలు జారీ చేసి, వారి మెడికల్ రికార్డులను ఆన్లైన్లో భద్రపరుస్తూ మెరుగైన వైద్యం అందిస్తారు.
- కేర్ ఎకానమీ (Care Economy): పిల్లలు, వృద్ధుల సంరక్షణ సేవల ద్వారా కొత్త ఉపాధి అవకాశాలు సృష్టించనున్నారు. ఇందుకోసం ఏటా 10,000 మందికి ప్రత్యేక నైపుణ్య శిక్షణ (Skill Development) ఇస్తారు.
ఈ పాలసీ అమలును పర్యవేక్షించేందుకు ముఖ్యమంత్రి అధ్యక్షతన ఒక ఉన్నత స్థాయి కమిటీ (High-Level Committee) ఉంటుంది. రియల్ టైమ్ డ్యాష్బోర్డ్స్ ద్వారా గ్రామ స్థాయి నుంచి రాష్ట్ర స్థాయి వరకు ఈ పాలసీ పురోగతిని ఎప్పటికప్పుడు ట్రాక్ చేస్తారు.