ఏపీ బడ్జెట్ 2026-27: అమరావతి, పోలవరానికి జీవం – సంక్షేమానికి పెద్దపీట వేసిన మంత్రి పయ్యావుల
ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర ఆర్థిక మంత్రి పయ్యావుల కేశవ్ నేడు అసెంబ్లీలో 2026-27 ఆర్థిక సంవత్సరానికి గాను రూ.3,32,205 కోట్ల భారీ బడ్జెట్ను ప్రవేశపెట్టారు. గత కొన్నేళ్లుగా నిధుల కొరతతో సతమతమైన రాజధాని అమరావతి (Amaravati) మరియు పోలవరం (Polavaram) ప్రాజెక్టులకు ఈ బడ్జెట్లో భారీ ఊరట లభించింది. ఉపముఖ్యమంత్రి పవన్ కళ్యాణ్ నేతృత్వంలోని పంచాయతీరాజ్ శాఖకు మరియు విద్యా రంగానికి ప్రభుత్వం అత్యధిక నిధులు కేటాయించింది.
బడ్జెట్ 2026-27: శాఖలవారీగా కేటాయింపులు (Sector-wise Allocations)
ప్రభుత్వం ప్రకటించిన అధికారిక గణాంకాల ప్రకారం ప్రధాన శాఖలు మరియు పథకాలకు కేటాయింపులు ఈ క్రింది విధంగా ఉన్నాయి:
| శాఖ / పథకం (Department / Scheme) | కేటాయింపు (Allocation in ₹ Cr) |
| పాఠశాల విద్య (School Education) | ₹32,308 కోట్లు |
| రాయలసీమ హార్టికల్చర్ హబ్ | ₹30,000 కోట్లు |
| బీసీ కార్పొరేషన్లు (BC Corporations) | ₹23,650 కోట్లు |
| పంచాయతీరాజ్ & గ్రామీణాభివృద్ధి | ₹22,941 కోట్లు |
| వైద్య & ఆరోగ్య శాఖ | ₹19,306 కోట్లు |
| జలవనరులు (Water Resources) | ₹18,223 కోట్లు |
| మున్సిపల్ అడ్మినిస్ట్రేషన్ | ₹14,538 కోట్లు |
| సాగునీటి ప్రాజెక్టులు (Irrigation) | ₹9,906 కోట్లు |
| తల్లికి వందనం (Thalliki Vandanam) | ₹9,668 కోట్లు |
| పోలవరం ప్రాజెక్ట్ (Polavaram) | ₹6,105 కోట్లు |
| అమరావతి రాజధాని (Amaravati) | ₹6,000 కోట్లు |
ముఖ్యమైన పథకాలు & నిధుల వివరాలు (Scheme-wise Breakdown)
1. విద్యా రంగానికి అత్యధిక ప్రాధాన్యత:
ప్రభుత్వం పాఠశాల విద్యకు రూ.32,000 కోట్లకు పైగా కేటాయించి రికార్డు సృష్టించింది.
- తల్లికి వందనం: రూ.9,668 కోట్లు
- స్కాలర్షిప్లు: రూ.3,836 కోట్లు
- సమగ్ర శిక్షా అభియాన్: రూ.2,946 కోట్లు
- మన బడి – మన భవిష్యత్తు: రూ.1,500 కోట్లు
- దొక్కా సీతమ్మ మధ్యాహ్న భోజన పథకం: రూ.2,161 కోట్లు
2. రైతు సంక్షేమం:
వ్యవసాయ రంగానికి భరోసా కల్పిస్తూ కీలక కేటాయింపులు చేశారు.
- అన్నదాత సుఖీభవ: రూ.6,600 కోట్లు
- ధరల స్థిరీకరణ నిధి: రూ.500 కోట్లు
- మత్స్యకారుల సంక్షేమం: రూ.260 కోట్లు
3. అభివృద్ధి ప్రాజెక్టులు:
- అమరావతి: గత ప్రభుత్వంలో నిర్లక్ష్యానికి గురైన రాజధాని అమరావతికి పూర్వ వైభవం తెచ్చేలా రూ.6,000 కోట్లు కేటాయించారు.
- పోలవరం: రాష్ట్ర జీవనాడి పోలవరం ప్రాజెక్టును శరవేగంగా పూర్తి చేయడానికి రూ.6,105 కోట్లు కేటాయించారు.
- రాయలసీమ: రాయలసీమను గ్లోబల్ హార్టికల్చర్ హబ్గా మార్చేందుకు ఏకంగా రూ.30,000 కోట్లు (ప్రాజెక్ట్ విలువగా అంచనా) ప్రతిపాదించారు.
ముఖ్య గమనిక
మహిళా & శిశు సంక్షేమం: మహిళా సాధికారతకు ప్రభుత్వం పెద్దపీట వేసింది. మహిళా మరియు శిశు సంక్షేమ శాఖకు రూ.4,581 కోట్లు కేటాయించారు. యువత మరియు క్రీడల కోసం రూ.438 కోట్లు, స్కిల్ డెవలప్మెంట్ కోసం రూ.1,232 కోట్లు కేటాయించడం ద్వారా నిరుద్యోగ నిర్మూలనకు ప్రభుత్వం కట్టుబడి ఉందని స్పష్టమవుతోంది.
ముగింపు
మొత్తం రూ.3.32 లక్షల కోట్ల బడ్జెట్తో కూటమి ప్రభుత్వం రాష్ట్ర సమగ్రాభివృద్ధికి బాటలు వేసింది. అటు సంక్షేమ పథకాలు (తల్లికి వందనం, అన్నదాత సుఖీభవ), ఇటు అభివృద్ధి ప్రాజెక్టులు (అమరావతి, పోలవరం) రెండింటికీ సమన్యాయం చేస్తూ బడ్జెట్ రూపొందించారు. ఈ కేటాయింపులతో రాష్ట్ర ఆర్థిక ముఖచిత్రం మారే అవకాశం ఉంది.
